Nr 23
(lipiec 2014)

Miejsce zamieszkania a adres zameldowania

W praktyce często dochodzi do zamiennego stosowania pojęć miejsce zamieszkania, adres zamieszkania i adres zameldowania choć nie muszą to być pojęcia tożsame. Z punktu widzenia prawa cywilnego i procesowego prawidłowe zrozumienie tych pojęć dla strony jest istotne. Z miejscem zamieszkania mamy do czynienia przy określaniu miejsca zawarcia umowy, przy ustalaniu miejsca spełnienia świadczenia. Z kolei adres zamieszkania jest istotny np. dla ustalania właściwości sądu dla pozwanego czy doręczania stronom pism procesowych.

Miejscem zamieszkania osoby fizycznej, zgodnie z treścią przepisu art. 25 kodeksu cywilnego, jest miejscowość, w której ta osoba przebywa z zamiarem stałego pobytu. Z kolei przepis art. 28 k.c. wskazuje, iż można mieć tylko jedno miejsce zamieszkania.

Miejscem zamieszkania jest więc miejscowość (a nie dokładny adres mieszkania czy domu), w której osoba przebywa z zamiarem stałego pobytu. Pojęcie miejsca zamieszkania jest węższe od pojęcia adres zamieszkania, albowiem adres to dokładne określenie miejsca, gdzie dana osoba mieszka (miejscowość, ulica, numer domu, numer mieszkania itd.). Adres zamieszkania stron i uczestników należy dokładnie oznaczać w postępowaniu cywilnym, aby możliwe było doręczenie im, w myśl przepisu art. 135 k.p.c., pism procesowych. Jeśli więc mamy Jana Kowalskiego który mieszka w Katowicach 40-000 przy ul. Katowickiej 1, to miejscem zamieszkania dla niego są Katowice, natomiast adres zamieszkania to: Katowice 40-000 ul. Katowicka 1.

Obie przesłanki: przebywanie w danej miejscowości i zamiar stałego pobytu muszą wystąpić łącznie abyśmy ustalili miejsce zamieszkania. Miejsce to musi być dla danej osoby centrum osobistych i majątkowych interesów (miejsce gdzie przejawia aktywność rodzinną i zawodową). Miejsce zamieszkania nie straci prawnego znaczenia w przypadku przerwy spowodowanej studiami w innej miejscowości, odbywaniem służby wojskowej, odbywanie kary pozbawienia wolności. Miejscem zamieszkania dla tych osób będzie miejsce to miejsce gdzie przebywa w czasie przepustek, w okresach wolnych od nauki, gdzie zamierza wrócić po zakończeniu studiów, odbyciu kary czy zakończeniu służby wojskowej.

Następna strona





Nr 23
(lipiec 2014)

W orzecznictwie zwracano uwagę, iż adres zameldowania nie przesądza o miejscu zamieszkania (wyrok SN z dnia 08.05.1970, I CR 208/69, OSNC 1971, nr 2, poz. 37; postanowienie SN z dnia 26.03.1973r., I CZ 38/73, Lex nr 7234, postanowienia SN z dnia 03.05.1973r., I CZ 48/73, Lex nr 7250; wyrok NSA z dnia 08.11.1988r. III SA 428/88, ONSA 1988, nr 2, poz. 88). Adres zameldowania jest pojęciem czysto administracyjnym. Mogą zdarzać się więc przypadki, gdzie adres zameldowania jest inny od adresu zamieszkania, z tego powodu warto pamiętać o różnicach, jakie występują między tymi pojęciami.


Autor artykułu:
Małgorzata Karcz, radca prawny, właściciel Kancelarii Prawnej Veritas w Bielsku-Białej, redaktor naczelny "Biuletynu Prawnego", m.karcz@kancelaria-veritas.pl