Nr 20
(kwiecień 2014)

Prawo zastawu na rzeczach wniesionych do przedmiotu najmu

Wynajmującemu lokal przysługuje ustawowe prawo zastawu na rzeczach ruchomych najemcy wniesionych do przedmiotu najmu (chyba że nie podlegają one zajęciu), dla zabezpieczenia czynszu oraz świadczeń dodatkowych, z którymi najemca zalega nie dłużej niż rok. Świadczeniami dodatkowymi są na przykład opłaty związane z eksploatacją lokalu, sprzątaniem, bieżącymi remontami, itd.

W przypadku lokali mieszkalnych wspomniane wyżej ustawowe prawo zastawu dotyczy również wniesionych do lokalu ruchomości członków rodziny najemcy razem z nim mieszkających.

W orzecznictwie wskazuje się, iż zastaw ustawowy na rzeczach wniesionych przez najemcę powstaje z chwilą wymagalności długu najemcy (wyrok SA w Warszawie z dnia 10.09.2003r., VI ACa 129/03).

Ustawowe prawo zastawu nie daje jednak Wynajmującemu prawa samodzielnego zaspokojenia swojej wierzytelności z przedmiotu zastawu z pominięciem postępowania egzekucyjnego. Wynajmujący powinien uzyskać tytuł wykonawczy i przeprowadzić na jego podstawie egzekucję komorniczą. Pierwszym krokiem powinno być skierowanie wezwania do zapłaty a po bezskutecznym upływie wyznaczonego w nim terminu do zapłaty, złożyć w sądzie pozew o zapłatę. Po uprawomocnieniu wyroku/nakazu zapłaty wydanego w sprawie, należy złożyć wniosek o wszczęcie egzekucji komorniczej w czasie której zostaną sprzedane rzeczy Najemcy objęte ustawowym prawem zastawu.

Przysługujące Wynajmującemu ustawowe prawo zastawu wygasa, gdy rzeczy obciążone zastawem zostaną z przedmiotu najmu usunięte (bez znaczenia przez kogo). Wynajmujący może przy tym sprzeciwić się usunięciu rzeczy obciążonych zastawem i zatrzymać je na własne niebezpieczeństwo, dopóki zaległy czynsz nie zostanie zapłacony lub zabezpieczony. Jeżeli rzeczy obciążone zastawem zostaną usunięte na mocy zarządzenia organu państwowego, Wynajmujący zachowuje ustawowe prawo zastawu, jeżeli przed upływem trzech dni zgłosi je organowi, który zarządził usunięcie (art. 671 k.c.)

Autor artykułu:
Małgorzata Karcz, radca prawny, właściciel Kancelarii Prawnej Veritas w Bielsku-Białej, redaktor naczelny "Biuletynu Prawnego", m.karcz@kancelaria-veritas.pl